Wniosek o podjęcie działań w sprawie ochrony otwartości systemu operacyjnego Android do UOKiK

 Poniżej przykładowy tekst, który warto wysłać na maila uokik@uokik.gov.pl oraz warto zapoznać się z akcją https://keepandroidopen.org/pl/.

 

 

Szanowni Państwo,

zwracam się z wnioskiem o podjęcie działań mających na celu ochronę otwartego charakteru systemu operacyjnego Android. Przedmiotem niniejszego pisma są zmiany planowane przez Google, które – zdaniem środowiska programistów i części użytkowników – mogą stanowić poważne zagrożenie dla konkurencji na rynku aplikacji mobilnych oraz dla praw konsumentów w Polsce.

1. Opis problemu

Jak wynika z publicznych zapowiedzi koncernu Google, od września 2026 r. system Android – dotychczas promowany jako platforma otwarta – ma podlegać fundamentalnym zmianom. Zgodnie z nowymi zasadami:

tworzenie i dystrybucja aplikacji na platformę Android będzie wymagać centralnej rejestracji dewelopera w Google,

rejestracja będzie wiązać się z koniecznością uiszczenia opłaty na rzecz Google, zaakceptowania warunków korzystania z usług Google oraz przedstawienia urzędowego dokumentu tożsamości i wykazu wszystkich identyfikatorów aplikacji,

co więcej, planowane zmiany przewidują możliwość nieodwracalnego zablokowania możliwości instalowania aplikacji od niezweryfikowanych twórców.

Jakkolwiek Google argumentuje te działania względami bezpieczeństwa, należy zauważyć, że firma jednocześnie wprowadza rozwiązania mające na celu utrudnienie instalacji aplikacji spoza oficjalnego sklepu Google Play, wymagając od użytkowników wykonania wieloetapowej procedury, w tym m.in. włączenia trybu programisty, odczekania 24 godzin oraz każdorazowego potwierdzenia instalacji.

2. Wpływ planowanych zmian na konkurencję

Wprowadzenie opisano Wniosek o podjęcie działań w sprawie ochrony otwartości systemu operacyjnego Androida wyżej mechanizmu centralnej rejestracji deweloperów i ograniczenia instalacji aplikacji może mieć następujące negatywne skutki dla konkurencji:https://keepandroidopen.org/pl/

Bariery wejścia na rynek – konieczność rejestracji, uiszczenia opłaty i uzyskania zgody Google tworzy dodatkowe bariery dla małych i średnich przedsiębiorców, start-upów oraz niezależnych programistów, którzy dotychczas mogli tworzyć i dystrybuować aplikacje bez tych wymogów.

Uzależnienie od platformy – zewnętrzni dostawcy aplikacji i usług zostaną uzależnieni od decyzji Google co do dopuszczenia ich oprogramowania, co ogranicza ich niezależność i możliwość konkurowania.

Ograniczenie alternatywnych źródeł dystrybucji – utrudnienie instalacji aplikacji spoza Google Play może prowadzić do faktycznego monopolu tego sklepu jako jedynego kanału dystrybucji oprogramowania na Androidzie, co negatywnie wpływa na różnorodność oferty i ceny.

Niekonkurencyjne warunki dostępu – wprowadzane mechanizmy faworyzują usługi własne Google względem usług podmiotów zewnętrznych, co stanowi potencjalne naruszenie zasad uczciwej konkurencji.

3. Skutki dla konsumentów

Dla polskich konsumentów ograniczenie otwartości Androida oznacza w szczególności:

Ograniczenie wolności wyboru – użytkownik, który zakupił urządzenie z Androidem w przekonaniu o jego otwartym charakterze, może zostać pozbawiony możliwości instalowania dowolnego wybranego przez siebie oprogramowania.

Wzrost cen – ograniczenie konkurencji w dystrybucji aplikacji może prowadzić do wzrostu cen zarówno samych aplikacji, jak i usług dodatkowych.

Mniejsza innowacyjność – historycznie otwartość Androida była źródłem innowacji i różnorodności rozwiązań na rynku mobilnym; jej ograniczenie może zahamować rozwój nowych, konkurencyjnych wobec usług Google.

Zależność od decyzji jednej korporacji – dostęp do oprogramowania kluczowego dla codziennego funkcjonowania konsumentów i przedsiębiorstw zostanie uzależniony od nieprzejrzystych decyzji podmiotu mającego siedzibę poza terytorium Unii Europejskiej.

4. Stanowisko Komisji Europejskiej i dotychczasowe działania regulatorów

Zauważenia wymaga, że obawy dotyczące działań Google na rynku systemów operacyjnych i aplikacji mobilnych są przedmiotem zainteresowania unijnego regulatora. Komisja Europejska:

wszczęła wobec Google postępowania wyjaśniające dotyczące m.in. obowiązku umożliwiania zewnętrznym deweloperom skutecznej interoperacyjności z funkcjami sprzętu i oprogramowania kontrolowanymi przez system Android,

nałożyła na Google karę w wysokości 4,34 mld euro za naruszenie unijnych przepisów antymonopolowych w związku z praktykami dotyczącymi systemu Android,

podjęła działania w ramach Aktu o rynkach cyfrowych (DMA), mające na celu zapewnienie uczciwych i niedyskryminujących warunków dostępu do kluczowych funkcji systemu.

Równolegle Komisja Europejska wymusza na Apple otwieranie ekosystemu iOS poprzez nakazanie wprowadzenia zmian zwiększających interoperacyjność[reference:11]. W tym kontekście zasadne jest oczekiwanie, że podobna konsekwencja regulatora zostanie zachowana wobec Google, zwłaszcza w obliczu planowanego przez tę firmę ograniczenia otwartości Androida.

5. Wniosek

Mając na uwadze powyższe, działając w interesie ochrony konkurencji i praw konsumentów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwracam się z wnioskiem o:

Podjęcie przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z urzędu działań wyjaśniających w sprawie planowanych przez Google zmian w systemie operacyjnym Android, pod kątem ich zgodności z ustawą o ochronie konkurencji i konsumentów.

Wystąpienie do Komisji Europejskiej z odpowiednim stanowiskiem oraz podjęcie współpracy w ramach Europejskiej Sieci Konkurencji (ECN) w celu wypracowania wspólnego stanowiska wobec planowanych zmian.

Rozważenie skorzystania z uprawnień przewidzianych w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów, w tym możliwości wszczęcia postępowania antymonopolowego, w przypadku stwierdzenia, że planowane działania Google mogą prowadzić do nadużywania pozycji rynkowej lub ograniczania konkurencji na rynku polskim.

Prowadzenie monitoringu zmian w zakresie dystrybucji aplikacji na systemie Android oraz ich wpływu na sytuację polskich konsumentów i przedsiębiorców.

Jednocześnie deklaruję gotowość do udzielenia dodatkowych informacji lub wyjaśnień, które mogą być pomocne w toku ewentualnego postępowania wyjaśniającego.

Z wyrazami szacunku,

Tutaj się podpisz!

---